‘Vlak voor zijn overlijden zei hij tegen me: “Het maakt me niet uit wat het kost, maar ik wil eruit met een bang.”’ Aan het woord is uitvaartverzorger Iede Hoorn (40), die het als zijn taak ziet de nabestaanden van zijn cliënten ‘prettig te verrassen’. ‘Zijn uitvaart was in een fort in de buurt van Haarlem. Alles was casual: mensen waren in spijkerbroek, gezellig wat eten en drinken. Toen begonnen er kerkklokken te luiden en ging een rookmachine aan. Zes monniken met fakkels liepen eerst over de rand van het fort en toen tussen de gasten door naar de kist. Die bedekten ze met een zwart kleed, tilden hem op en liepen weg. Best een luguber beeld.
Maar toen verschenen er zes engelen. Er ontstond een soort gevecht tussen goed en kwaad, waarbij de engelen uiteindelijk de kist met een wit kleed bedekten en meenamen. De boze monniken dropen af. Er kwam een koets met vier zwarte paarden voorrijden, de kist ging erin, de koets reed weg en er werd een persoonlijke boodschap van de overledene afgespeeld.’ De mensen wisten niet wat hun overkwam, en Hoorn zelf eigenlijk ook niet. ‘Ik heb zelf meegespeeld als engel, want ik dacht: zoiets gebeurt nooit meer.’
Wat zo'n ‘bang’ van een kwartier kost? ‘Er waren wel twintig mensen nodig. We moesten opbouwen en repeteren, er moest techniek worden ingehuurd, mensen voor haar en make-up en dan nog de twaalf dragers, de koets en de paarden. Alles bij elkaar praat je dan over 15.000 euro.’
Uw uitvaart is de laatste kans om te spenderen. Waar in 2014 zo'n 140.000 Nederlanders overleden, ontvielen ons in 2025 meer dan 172.000 landgenoten. De NOS berekende op basis van CBS-cijfers dat de gemiddelde uitvaart 10.000 euro kost. Dan hebben we het hier over een markt waar meer dan anderhalf miljard in omgaat. En dat bedrag zal nog groter worden, aangezien de babyboomers ook een uitvaart-boom zullen veroorzaken. Deze groep van ruim 3 miljoen Nederlanders, die nu tussen de 66 en 80 jaar zijn, vormen de welvarendste generatie ooit door het succes van de naoorlogse wederopbouw. Hoewel zij hun vermogen meestal nalaten aan de volgende generatie, betalen ze er ook hun uitvaart van. In een ontkerkelijkte samenleving ontstaat daarbij steeds meer ruimte voor een afscheid op maat én op stand. Dat kost wat, maar dan hebt u ook wat. Slimme ondernemers springen daarop in.
‘IK SPEELDE ZELF MEE ALS ENGEL, WANT IK DACHT: ZOIETS GEBEURT NOOIT MEER’
Uit gegevens van BoldData blijkt dat het aantal bedrijven die zich specialiseren in het organiseren van uitvaarten tussen 2014 en 2024 is verdubbeld van 1360 naar meer dan 2600. Met name het aantal zzp'ers is geëxplodeerd. Hoewel de meeste bedrijven klassieke uitvaarten organiseren met koffie en cake, zijn er ook die zich specialiseren in ‘exclusieve’, ‘persoonlijke’ of ‘luxe’ uitvaarten. Immers, waarom zou u wel de regie mogen voeren over uw huwelijksfeest, vijftigste verjaardag en pensioenborrel, maar niet over uw uitvaart? Quote ging langs bij de uitvaartondernemers van vermogend Nederland met de vraag: wat is er mogelijk en tegen welke prijs?
IJskastmodel
‘Ik werkte jaren bij een grote naam in de branche en verkondigde altijd dat elke uitvaart uniek is, maar in de praktijk viel dat tegen. Er was weinig ruimte voor een personal touch’, vertelt Monique Houtzager (60). Sinds 2019 richt ze zich daarom met haar In Memoriam Uitvaarten op maatwerk in ‘t Gooi en omstreken. ‘Nu kunnen we alles persoonlijk maken: rouwvervoer, locatie, bloemen, catering, muziek, thema's, kleuren, geuren en de algehele sfeer.’ Daar hangt uiteraard een prijskaartje aan. ‘Als je overal maximale luxe wilt, vliegen de duizendjes je broek uit’, aldus Eva de la Mar (45), zelfstandig uitvaartverzorger sinds 2014 met als motto ‘kan niet bestaat niet’. Waar je daarbij zoal aan kunt denken? Jack Ligtvoet (45) van Beautiful Goodbyes somt op: ‘Twee uur lang borrelen met champagne, diner, een Lamborghini als rouwauto, een boot versierd met echte bloemen, een witte Amerikaanse uitvaartkist – ijskastmodel - bekleed met satijn in een favoriete kleur.’ Mocht u zich altijd al hebben afgevraagd hoe duur zo'n kist is: het begint bij 2000 en kan oplopen tot meer dan 5000 euro. Hoorn: ‘Ik had een uitvaart waarbij een vrouw in zo'n kist lag. Haar man koesterde haar als zijn koningin; voor haar alleen het beste van het beste. Een saxofonist speelde I will always love you, terwijl er vijftig witte duiven werden losgelaten – een voor elk levensjaar.’
Toch was dit niet de duurste uitvaart die Hoorn ooit organiseerde. Daar is hij mee bezig als we hem spreken. ‘Er worden mensen ingevlogen vanuit de hele wereld. Die worden ondergebracht in de duurste hotels van Amsterdam. Iemand komt de make-up van de inner circle doen, er zijn limo's georganiseerd, de beste fotograaf, videograaf, oestermeisjes, champagne, kaviaar, noem maar op.’ Ook De la Mar ziet het vaker gebeuren. ‘Bij grote ego's zien mensen de begrafenis als een happening. Zo van: wat trek jij aan? Ben je al naar de kapper geweest? Dan denk ik wel: ga niet naast de weduwe vertellen wat voor Chanel-schoentjes je aanhebt.’ Ze nuanceert snel: ‘Het belangrijkste is dat iets bij iemand past. Ik zou niet zo snel hapjes met eetbaar goud serveren, maar als mensen dat waarschijnlijk ook deden bij het kerstdiner, is het toch passend.’ Gevraagd naar de duurste begrafenis die ze ooit hebben georganiseerd noemen de uitvaartverzorgers bedragen tussen de 65.000 en 120.000 euro. Dan gaat het om uitvaarten waar meer dan 200 mensen aanwezig zijn en alles, tot aan de kleding van de grafdelvers, bijvoorbeeld wit moet zijn.
Hofdames
De duurste begrafenis in de recente geschiedenis was die van koningin Elizabeth in 2022, die de Britse overheid naar schatting 187 miljoen euro kostte. Voor de ondernemers die wij spraken is het een droom om een staatsbegrafenis te mogen organiseren. ‘Maar die gaan altijd via Monuta (het grootste uitvaartbedrijf van Nederland, red.). Helaas heeft dat bedrijf de koninklijke relaties’, vertelt Martine van Vuure (53). Als vierde generatie bestiert zij het familiebedrijf dat jaarlijks zo'n 400 uitvaarten verzorgt in ‘t Gooi. ‘We hebben vroeger wel hofdames begraven. Dat Juliana dan kwam was toch speciaal.’ Het dichtst in de buurt van een koninklijke uitvaart kwam Hoorn in het geval van een baron met zeven voornamen. Het huis waar hij was uitgenodigd bleek een landgoed, zijn kinderen bezaten zelf ook landgoederen en buitenverblijven in Zwitserland en alles draaide om hoe het heurt. ‘In zo'n adellijke familie heet een rouwkaart een annonce en die moet worden gedrukt op chic geschept papier’, vertelt Hoorn. Ook de rest van de uitvaart moest klassiek en stijlvol. Een Rolls-Royce met volgauto's in dezelfde stijl, chauffeurs in identieke kleding en als locatie de Grote Kerk in Laren. Zelf huurde hij een jacquet met hoed om in het plaatje te passen. ‘Er was een trompettist en de speeches waren lang en officieel. De sfeer had iets koninklijks.’ Letterlijk, want er waren mensen aanwezig die vroeger met Beatrix hadden gespeeld. Sindsdien komt hij vaker op landgoederen. ‘In deze sector geldt: van een uitvaart komt een uitvaart.’
‘BIJ GROTE EGO'S ZIEN MENSEN DE BEGRAFENIS ALS EEN HAPPENING. ZO VAN: WAT TREK JIJ AAN? BEN JE AL NAAR DE KAPPER GEWEEST?’
Ook De la Mar organiseert regelmatig uitvaarten op landgoederen, maar liever werkt ze met selfmade ondernemers. ‘Die geven makkelijker geld uit aan hun uitvaart. Dan heb je achteraf genoeg broodjes over om een weeshuis te voeden, die dan weleens worden gedoneerd aan de voedselbank. Met oud geld is dat soms ingewikkelder. Zo organiseerde ik ooit de uitvaart van een welgesteld man. Dat moest in het dorp, alles goed zichtbaar, een mooie foto van hem erbij. Rouw-advertenties in NRC, de Volkskrant en De Telegraaf op zaterdag; die kosten zo 2000 euro per stuk. Het was het grootste huis waar ik ooit ben geweest, maar ook de enige opdracht waarbij de betaling moeizaam verliep.’
Paparazzimoment
Ook uitvaarten van BN'ers zijn gelegenheden om bijzondere mensen te ontmoeten. Houtzager: ‘In 2020 verzorgde ik die van operazangeres en presentatrice Caroline Kaart. Daar zongen artiesten als Karin Bloemen en Gerard Joling, begeleid door pianist Cor Bakker.’ Toch betekent bekendheid niet altijd grootsheid, benadrukt ze. ‘BN'ers kiezen juist vaak voor een intiem afscheid, buiten het oog van de media.’ De la Mar: ‘Soms zetten we dan een leveranciersbus tactisch neer, zodat we mensen anoniem naar binnen kunnen loodsen. Je kunt niet verbieden dat er pers op straat is, maar je kunt er wel creatief mee omgaan.’ Van Vuure: ‘We krijgen weleens een belletje van de pers: “Klopt het dat jullie de uitvaart verzorgen van die en die?” Dan zeggen wij altijd “nee”, want zeg je dat je geen info mag geven, dan weten ze genoeg.’ Behalve als iemand nog een laatste paparazzimoment wil. Van Vuure: ‘Die mensen zijn er ook. Wij bewegen mee met wat nodig en gewenst is.’
Bij dergelijke uitvaarten is beveiliging een aandachtspunt. De la Mar: ‘Als er een bekende figuur aanwezig is, werk je soms wel met drie veiligheidsdiensten samen. Bijvoorbeeld doordat een bombsquad de locatie wil komen checken.’ Maar ook bij ‘reguliere’ begrafenissen wordt soms beveiliging ingezet. Van Vuure: ‘Als bijvoorbeeld iemand uit de gevangenis een uitvaart bijwoont of bepaalde mensen buiten de deur moeten blijven. Dan staan er van die kleerkasten bij de ingang te checken of je op de lijst staat.’
Maar de grootste kostenpost bij een exclusieve uitvaart is de locatie. ‘Een trouwlocatie is ook een prima rouwlocatie’, glimlacht Houtzager. Door de jaren heen verzorgden de ondernemers die we spraken uitvaarten in kerken, op landgoederen, aan het strand, in het bos, op het water, in musea, concertgebouwen, theaters, nachtclubs en hotels. Meerderen van hen noemen het Amsterdamse Waldorf Astoria Hotel als een fijne plek. De la Mar: ‘De service daar is echt de allerbeste, maar voor een halve dag ben je wel 9000 euro kwijt.’ Wat ze ook steeds vaker zien is een uitvaart thuis. ‘Mensen hebben dan zoiets van: de villa in Leusden moet toch worden leeggehaald, dus waarom het afscheid niet daar?’, vertelt Ligtvoet. In zo'n geval zitten de kosten in het inhuren van techniek, een tentenbouwer, een cateraar, de band en meer. De la Mar: ‘Het is natuurlijk iets persoonlijks, dus wil ik het niet tekortdoen door zoiets een evenement te noemen. Maar als je naar de organisatie kijkt is het dat wel. Ik noem mezelf dan ook funeral planner, want het is als het organiseren van een huwelijk, maar dan binnen een week.’ En zoals een beetje evenementenorganisator weet zijn het de details die het uiteindelijk duur maken. De la Mar: ‘Zo had een koppel een bepaalde kleur bruin gebruikt in hun vakantiehuis in Zwitserland. Toen de man overleed, moest de kist in exact die kleur, want die vond hij mooi.’
‘IK NOEM MEZELF FUNERAL PLANNER, WANT HET IS ALS HET ORGANISEREN VAN EEN HUWELIJK, MAAR DAN BINNEN EEN WEEK’
Geen nazivlag
En dat is pas het begin van wat deze uitvaartondernemers allemaal voor u kunnen regelen. Rook u altijd naar Chanel N°5? Zij zorgen dat er voor iedereen een goodiebag klaarstaat met die geur erin. Wilt u een rouwstoet van 5 kilometer, terwijl u zelf wordt vervoerd in een glazen koets gevuld met rozen? Zij zetten de weg voor u af. Was uw favoriete nummer Links rechts van Snollebollekes, maar wilt u toch liever klassieke muziek op uw uitvaart? Zij kennen wel een strijkkwartet dat dit feestnummer kan vertalen naar iets passends. In de 130-jarige geschiedenis van Uitvaart-verzorging Van Vuure heeft het bedrijf slechts één keer een verzoek geweigerd. Martine van Vuure: ‘Mensen vroegen of ze de nazivlag met hakenkruis op de kist mochten leggen. Toen heeft mijn vader gezegd: “Daar werk ik niet aan mee.” Maar verder? Als het kan en het budget is er, dan doen we het.’ Ligtvoet: ‘Nabestaanden kunnen alles ook zelf organiseren, maar dan wordt het chaos. Als iemand belt, zeg ik eerlijk: “Ik ben niet de goedkoopste. Als u die zoekt, dan is dit gesprek zonde van uw tijd.” Maar ik denk wel dat ik een eerlijke prijs vraag voor het werk dat ik doe. Ik lever kwaliteit.’ Uit onze gesprekken met de ondernemers leren we dat een uitvaart organiseren doorgaans twintig uur kost. Daar rekenen zij een vast tarief voor. Kost het meer tijd, dan gaat het tarief omhoog. Eva de la Mar vraagt 4350 euro voor haar service. ‘De families waarvoor ik werk zijn echt mijn vips. Het is heel intiem en intens werk.’ Intiem omdat je iemand en zijn of haar nabestaanden in korte tijd heel goed leert kennen en ervoor zorgt dat hun laatste wensen worden vervuld. Zo zette Ligtvoet ooit de Keizersgracht deels af, zodat iemand per boot kon worden uitgezwaaid.
Houtzager zorgde ervoor dat echte pony's veranderden in My Little Pony's bij het afscheid van een meisje dat gek was op die roze diertjes. De la Mar wisselde steigerdoeken aan de gevel van een locatie voor exemplaren in een kleur die paste bij de uitvaart. Hoorn reed het terrein van Mysteryland op met de kist in een rouwcabrio. ‘Een fan van Mysteryland overleed in de week dat het festival werd opgebouwd. Toen dacht ik: ik wil met die rouwauto het terrein op voor zijn laatste rondje. Iedereen zei: “Dat kan niet.” Maar juist dan denk ik: dat zullen we nog weleens zien.’ Op de dag van de uitvaart, daags voordat het festival van start ging, reed Hoorn met een open rouwauto het terrein op. ‘Slagboom na slagboom ging open, maar bij de laatste slagboom werden we tegengehouden: het terrein was nog niet veilig. Als troost kreeg zijn vriendin vier toegangskaarten. Zo kon zij dat weekend alsnog op hem proosten tijdens Mysteryland. Dan vind ik het toch een succes.’
Prematorium party
De uitvaart verandert, en dat geldt niet alleen voor vermogend Nederland. Jong en oud, rijk en minder rijk: steeds vaker kiest men voor cremeren en laat het klassieke begrafenisritueel los. In 2025 werd ongeveer 70 procent van de overledenen gecremeerd, waar dat twintig jaar geleden nog de helft was. De ceremonie zelf wordt daarmee soberder, terwijl het afscheid eromheen juist uitgebreider wordt. Omdat de uitvaart steeds meer een verlengstuk van iemands leven wordt, begint het werk van de uitvaartverzorger soms al vóór het overlijden. In zogeheten wensgesprekken laten mensen vastleggen hoe hun afscheid er moet uitzien en denken na over mogelijkheden hoe de nabestaanden de uitvaart kunnen herbeleven. ‘Ik raad altijd een rouw-fotograaf of - videograaf aan’, zegt De la Mar. ‘Nabestaanden krijgen op de dag zelf weinig mee van wat er gezegd wordt.’ Het traditionele rouwboek maakt plaats voor een QR-code waarmee foto's en herinneringen worden verzameld. De houten kist wordt vervangen door een wilgenmand of een kist van biologisch afbreekbaar schimmeldraad. En op een natuurbegraafplaats kunt u voortleven als boom. Ook het rouw-vervoer verandert. Zo wint de rouwbus terrein, waarin de kist en de naaste familie samen reizen. Wie de eerste etappe naar de hemel liever per vliegtuig aflegt: ook dat is mogelijk. ‘Met de juiste papieren is dat geen probleem’, zegt Van Vuure. ‘Na overlijden val je juridisch gezien onder vrachtvervoer.’
‘ALS IEMAND BELT, ZEG IK EERLIJK: “IK BEN NIET DE GOEDKOOPSTE. ALS U DIE ZOEKT, DAN IS DIT GESPREK ZONDE VAN UW TIJD”’
In een enkel geval wordt het afscheid zelfs naar voren gehaald. Zo begeleidde Hoorn een man die het bij leven wilde organiseren. ‘Hij noemde het zijn prematorium party. Lag hij daar op een bed, terwijl zijn dochter een afscheidsspeech voorlas. Zijn kist stond ernaast. Hij vond het geweldig om in het middelpunt te staan.’ Maar hoe uniek en persoonlijk de uitvaarten ook worden, één laatste wens zien de uitvaartverzorgers tegenwoordig altijd terug. Van Vuure: ‘Het maakt niet uit of iemand 500 of 50.000 euro te besteden heeft, er moeten bitterballen zijn. Dat is het nieuwe troostvoedsel: vet maar ook feestelijk. Cake is uit, bitterballen zijn in.’
